انواع سیستم‎ها

//انواع سیستم‎ها

انواع سیستم‎ها

انواع سیستمها

سیستم چیست؟

یک سیستم به یک گروه منظم از اجزای وابسته به هم اطلاق می‎شود که برای رسیدن به یک هدف خاص برنامه ریزی شده و به یکدیگر متصل شده‎اند. مطالعه مفاهیم سیستم دارای سه اصل اساسی است:

  1. یک سیستم باید برای دستیابی به یک هدف از پیش تعیین شده، طراحی شود.
  2. روابط متقابل و وابستگی متقابل باید در میان اجزاء موجود باشد.
  3. اهداف سازمان به عنوان یک کلیت، اولویت بالاتری نسبت به اهداف زیر سیستم های آن دارند.

دنیای مدرن دارای انواع مختلفی از سیستم‎هایی است که زندگی روزمره را تحت تاثیر قرار ‎می‎دهند. بعضی از نمونهها شامل سیستم‎های حمل و نقل؛‎ سیستم‎های خورشیدی؛ سیستم‎های تلفن؛ سیستم‎های زیست محیطی؛ سیستم‎های فضایی؛ و غیره هستند. در واقع، به نظر‎ می‎رسد انتهایی برای استفاده از کلمه “سیستم” در جامعه امروز وجود ندارد.

برای سیستم های می توان طقه بندی های مختلفی قرارداد اما آنچه مهم است اینست که افراد، تجهیزات و تکنولوژی‌ها، عناصر محیطی و وروالهای کاری در این طبقه بندی ها به  عنوان سیستم مورد توجه قرارا گیرند. در سیستم‌های مهندسی به این پارامترها توجه ویژه‌ای شده است.

 

طبقهبندی سیستمها ی مهندسی

ایده سیستم‌ها ی مهندسی این است که تمرکز خود را روی سیستم‎هایی که شامل تکنولوژی و عناصر اجتماعی یا طبیعی هستند و برای یک هدف مشخص طراحی شده است، قرار دهیم.

سیستمها ی مهندسی دارای ویژگیهای زیر هستند:

  • برای ایجاد هدف یا مأموریتی که برای یک شرکت، تیم یا فرد دارای اهمیت است، ایجاد و استفاده می‎شوند.
  • نیاز به تخصیص منابع برای توسعه و حمایت دارند.
  • توسط ذینفعانی با دیدگاه‎های متعدد در مورد استفاده یا ایجاد سیستم، هدایت ‎می‎شوند.
  • حاوی سخت افزارهای مهندسی، نرم افزار، افراد، خدمات و یا ترکیبی از آنها هستند.
  • در محیطی وجود دارند که ویژگی‎ها، استفاده و نگهداری از سیستم را تحت تأثیر قرار می‎دهد.

 

سیستم‎ها ی مهندسی به طور معمول

  • با توجه به هدف یا ماموریتشان تعریف می‎شوند.
  • چرخه عمر(life cycle) و دینامیک تکاملی دارند.
  • ممکن است شامل اپراتورهای انسانی و همچنین سایر اجزای طبیعی باشند که باید در طراحی و توسعه سیستم مورد توجه قرار گیرند.

ماهیت سیستم‎های مهندسی در دهه‎های گذشته به طور چشمگیری تغییر کرده است؛ به این ترتیب که بطور کلی از سیستم‎های عمدتا سخت افزاری (مکانیکی و الکتریکی) به سیستم‎های تحت سلطه نرم افزار تبدیل شده‎اند. علاوه بر این، از آنجایی که نیاز برای به دست آوردن و استفاده از اطلاعات بیشتر شده است، سیستم‎هایی که ارائه سخت افزاری یا نرم افزاری ندارند و فقط خدمات ارائه ‎می‎دهند رایج شده‎اند. به تازگی سازمان‎ها به اندازه‎ای پیچیده شده اند که تکنیک‎هایی که برای بررسی و کار بر روی سخت افزار و نرم افزار به کار گرفته می‎شود در مهندسی صنایع نیز مورد استفاده قرار می‎گیرند.

سه نوع خاص از سیستم‎های مهندسی به طور کلی در مهندسی سیستم شناخته شده است که عبارتند از:

۱. سیستم تولیدی،

۲٫ سیستم خدماتی

۳٫ سیستم سازمانی.

محصولات و سیستمهای تولیدی

واژه محصول در لغت به معنای “چیزی که توسط کار یا تلاش تولید شده و یا هر چیز ایجاد شده‎ای”  تعریف شده است. از دید تجاری، محصول چیزی است که توسط یک شرکت به وجود آمده، خریداری شده و یا استفاده‎ می‎شود (سخت افزار، نرم افزار، اطلاعات، پرسنل، توافق یا قرارداد برای ارائه چیزی و غیره).

سیستم‎های تولیدی سیستمهایی هستند که در آنها محصولات برای کاربر داخلی یا خارجی تولید و به خریدار تحویل داده میشوند. برای سیستم‎های تولیدی، باید توانایی ایجاد ظرفیت لازم در مشخصات سخت افزاری و نرم افزاری تعریف شود.

 

خدمات و سیستمهای خدماتی

خدمات ‎می‎تواند به عنوان عمل کمک یا یاری رساندن و یا به عنوان هر نتیجه مورد نیاز یک یا چند کاربر تعریف شود. خدمات عبارتند از فرایندها، عملکرد‎ها یا تجربه‎هایی که یک فرد یا سازمان برای نفع دیگران انجام‎ می‎دهد، از قبیل دوخت سفارشی کت و شلوار؛ پخت شام بر اساس یک سفارش؛ رانندگی یک لیموزین؛ مداوا کردن یک استخوان شکسته؛ تدریس در یک کلاس؛ یا اجرای یک زیرساخت فناوری اطلاعات برای یک کسب و کار. در همه این موارد، خدمات عبارتند از استقرار دانش و مهارت‎ها (صلاحیت‎ها) است که یکی از افراد یا یک سازمان برای نفع دیگری و اغلب به عنوان یک کار سفارشی انجام‎ می‎دهد. در همه موارد، خدمات نیاز به ورودی قابل توجهی از سوی مشتری دارد. به عنوان مثال، برای تهیه یک استیک سفارشی، مشتری باید به گارسن ‎بگوید که آن را با چه کیفیتی لازم دارد.

یک سیستم خدماتی سیستمی است که خروجیهایی را برای یک کاربر فراهم میکند بدون اینکه لزوما محصولات سخت افزاری یا نرم افزاری به کاربر خدمات تحویل دهد. سیستم‎های سخت افزاری و نرم افزاری ممکن است متعلق به شخص ثالثی باشند که مسئولیت خدمات را ندارد. استفاده از سیستم‎های خدماتی، از طرفی رضایت کاربران را افزایش داده و از سوی دیگر نیاز مالکین برای خرید تجهیزات و نرم افزارهای سرمایه‎ای را کاهش‎ داده یا از بین‎ می‎برد.

خدمات سالهاست که بخشی از زبان مهندسی سیستم (SE) بوده است. در دوره‎های اخیر، استفاده از اصطلاح سیستمهای خدماتی اغلب با سیستم‎های اطلاعاتی مرتبط است. بحث دقیق تر درباره نظریه سیستم مرتبط با سیستم‎های خدماتی را می‎توان در تاریخچه علم سیستم‎ها یافت‎.

 

شرکتها و سیستمهای سازمانی

یک شرکت، متشکل از یک یا چند سازمان یا افرادی است که ماموریت، اهداف و مقاصد مشخصی را برای ارائه یک خروجی مانند یک محصول یا خدمات دنبال می‎کنند.

یک سیستم سازمانی شامل ترکیبی هدفمند (شبکه‎ای) از منابع متفرقه (به عنوان مثال افراد، فرآیندها، سازمانها، تکنولوژی‎های پشتیبانی و بودجه) است که:

  • با یکدیگر ارتباط دارند. (به عنوان مثال، برای هماهنگ کردن عملکردها، به اشتراک گذاری اطلاعات، تخصیص بودجه؛ ایجاد گردش کار و تصمیم گیری)
  • با محیط (ها) نیز برای دستیابی به اهداف تجاری و عملیاتی از طریق یک شبکه پیچیده تعاملات در سراسر جغرافیا و زمان ارتباط دارند.

هم سیستمهای تولیدی و هم سیستمهای خدماتی نیاز به یک سیستم سازمانی یا شرکتی دارند تا آنها را ایجاد کند. همچنین به یک شرکت نیاز دارند تا محصولات تولید شده و خدمات ارائه شده را به طور داخلی به آن شرکت و یا به صورت خارجی به یک جامعه‎ گسترده تر ارائه دهند.

سیستم‎های درون سازمانی معمولا معیارهای استقلال عملیاتی و مدیریتی را نمی پذیرند. در حقیقت، هدف کلی یک شرکت به صراحت ایجاد وابستگی عملیاتی بین سیستم‎هایی است که شرکت، مالک آنها است و همه آنها در جهت حداکثر نمودن بهره وری و کارآیی شرکت به عنوان یک هدف کلی عمل می‎کنند.

 

سیستم‎های سازمانی در مقایسه با سیستم‎های تولیدی و خدماتی منحصر به فرد هستند، چرا که دائما در حال تکامل هستند؛ آنها به ندرت دارای یک پیکربندی مشخص هستند و از مقررات خاصی تبعیت نمی‎کنند. سیستم‎های سازمانی معمولا هدف مهیا کردن ارزش برای سهامداران و رضایت مشتری را دنبال می‎کنند. یعنی اهدافی که دائما در حال تغییر هستند و ارزیابی آن دشوار است. سیستم‎های سازمانی در زمینه (یا محیطی) وجود دارند که نامشخص بوده و دائما در حال تغییر است.

 

 

http://www.tezu.ernet.in/dba/new/faculty/heera/SAD.pdf

https://www.sebokwiki.org/wiki/Types_of_Systems

 

توسط |۱۳۹۷-۸-۲۶ ۰۸:۵۹:۲۲ +۰۰:۰۰مهر ۲۱ام, ۱۳۹۷|سیستم سازی کسب و کار|بدون دیدگاه

درباره نویسنده:

سید احمد دلیری
من، سید احمد دلیری، باور دارم هر شرکت و سازمانی با آگاه‌سازی مدیران و توانمندسازی کارکنان خود ـ از طریق ایجاد رویکرد سیستمی و با استقرار مدیریت فرایندهای کسب و کارـ می‌تواند از نتایج شگفت‌انگیزی بهره مند شود. ما این مسیر را در کسب و کارهای بسیاری تجربه کرده ایم.

دیدگاه خود را بنویسید

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.